İklim Krizinde Kritik Eşik: 1.5°C Sınırına Üç Yıl Kaldı

Bilim insanları, küresel sıcaklık artışını 1.5°C ile sınırlandırmak için insanlığın yalnızca üç yılı kaldığını belirtiyor. Küresel karbon bütçesi hızla tükeniyor ve gecikilen her adım, geri dönüşü olmayan iklim felaketlerine zemin hazırlıyor.

1.5°C Eşiği Aşılmak Üzere

2015 Paris Anlaşması ile 200’e yakın ülke, küresel sıcaklık artışını sanayi öncesi döneme göre 1.5°C ile sınırlandırma hedefinde uzlaşmıştı. Ancak kömür, petrol ve doğalgaz kullanımındaki artış ile ormansızlaşma bu hedefi tehdit ediyor. 60’tan fazla iklim bilimcisinin hazırladığı son rapora göre, bu eşiğe 2027 itibarıyla ulaşılması çok yüksek bir ihtimal.

Küresel Karbon Bütçesi Tükeniyor

Araştırmalara göre 2020’de 500 milyar ton olan CO₂ bütçesi, 2025’e girerken 130 milyar tona kadar düşmüş durumda. Mevcut durumda, her yıl ortalama 40 milyar ton karbon salımı yapılıyor ve bu hızla giderse üç yıl içinde karbon bütçesi tamamen bitecek.

Sıcaklık ve Deniz Seviyesi Rekor Kırıyor

Son 55 yılın en sıcak dönemi yaşanıyor. 2023, küresel sıcaklık ortalamasının ilk kez 1.5°C sınırını aştığı yıl olarak kaydedildi. Deniz seviyesi artış hızı da iki katına çıktı. Bunun temel nedeni sadece buzulların erimesi değil, aynı zamanda okyanus sularının ısınarak genleşmesi.

Her 0.1°C Önemli

Imperial College London’dan Prof. Joeri Rogelj, “1.5°C sınırı aşılsa dahi, sera gazı emisyonlarının hızla azaltılması, iklim felaketlerinin etkisini hafifletebilir” diyor. Uzmanlara göre, her 0.1°C’lik ısınma ya da soğuma, milyarlarca insanın yaşamını doğrudan etkileyebilir.

Temiz Enerjiye Geçiş Hızlanmalı

Temiz enerjiye geçişte ilerleme var; özellikle güneş ve rüzgar enerjisi yatırımları artıyor. Ancak fosil yakıtlar, hâlâ dünya enerji tüketiminin yüzde 80’ini oluşturuyor. Bilim insanları, bu dönüşümün daha hızlı ve kararlı adımlarla gerçekleştirilmesi gerektiğinin altını çiziyor.