İnsan, dışarıda aradığını içeride taşıyan bir varlıktır. Ama çoğu zaman bunun farkına varamaz. Zihnini güçlendirir, duygularını besler; ruhunu ise ihmal eder. Böylece iç dengesi bozulur.

Zihin çözmek ister. Hükmetmeye başladığında sertleşir. Her şeyi kontrol etme arzusu, insanın kendi içinde bir ateş yakmasına neden olur. Bu ateş, cehennemin ta kendisidir. Dışarıda değil, insanın düşünce kalabalığında yanar.

Duygular devreye girdiğinde bu ateş düşer. Empati başlar, vicdan uyanır. Ama bu hâl çoğu zaman geçicidir. İnsan ne tamamen teslim olur ne de tamamen vazgeçer. Arada kalır. Araf, işte bu kararsızlığın adıdır.

Ruh merkeze geçtiğinde hayat başka bir dile bürünür. İnsan artık hesap yapmaz; uyumlanır. Cennet, vaat edilen bir mekân değil; içte kurulan bir sükûnet hâlidir. Gürültü diner, ihtiyaçlar azalır, bakış derinleşir.

Akıl, kâinat gibidir. Sınırsızdır ama merkeze konduğunda dağıtır. Yerini bildiğinde ise rehber olur. Harita çizer ama yön tayin etmez. Akıl, ruhun emrine girdiğinde anlam üretir.

Zaman, insan için ömürdür. Sayılır, tükenir. Ama an, zamanın çözüldüğü yerdir. Ne geçmişin yükü vardır ne de geleceğin kaygısı. Hakikat, yalnızca anda görünür. An, bu yüzden lâmekândır.

İnsan fanidir. Bu gerçek, bir eksiklik değil; bir davettir. Faniliği fark eden insan ya korkuya sarılır ya da hafifler. Hafifleyen, nisyanla tanışır. Nisyan, kendini değil, benlik iddiasını unutmaktır. Yükleri bırakmaktır.

Ve yolun sonunda yön netleşir: Meyl-i Hû. Kalbin tek yöne dönmesi. Dağılmaktan vazgeçmesi.

Beka ise bu yönelişin hâlidir. Faniliğin içinde sabit kalabilmek, değişenin ortasında yönünü kaybetmemektir.

İnsan neyi merkeze alırsa ona dönüşür.

Arayan yorulur.

Yönelen kalır.

Adnan Fişenk
Gazeteci-Yazar
Parlamento Muhabiri